Houtstook staat bekend als een van de grotere bronnen van fijnstof in de buitenlucht, zeker in woonwijken waar veel kachels en open haarden branden. Volgens het RIVM is houtstook een belangrijke bron van fijnstof in Nederland, en bestaat dat fijnstof grotendeels uit de kleinste deeltjes (PM2,5). Minder bekend is dat een houtkachel ook de luchtkwaliteit binnen in je eigen woning kan beinvloeden, op momenten dat er rook de kamer in komt in plaats van de schoorsteen op.
Wanneer komt er rook de kamer in?
Bij een goed functionerende, goed onderhouden kachel met droog hout blijft de rook grotendeels in de kachel en gaat via de schoorsteen naar buiten. Toch zijn er een paar momenten waarop fijnstof en rook alsnog de kamer in kunnen komen: bij het openen van de deur om hout bij te vullen, bij het aansteken met een nog koude schoorsteen, en bij onvolledige verbranding door vochtig of te groot hout. Het RIVM beschrijft op zijn pagina over de effecten van houtrook op de gezondheid dat vooral ouderen, kinderen en mensen met luchtweg- of hartaandoeningen gevoelig zijn voor dit fijnstof.
Vochtig hout is een belangrijke oorzaak
Hout dat niet goed gedroogd is (met een vochtpercentage boven ongeveer 20 procent) verbrandt minder schoon. Er ontstaat dan meer rook en roet, en de kans dat er rook de kamer in slaat bij het openen van de deur is groter. Goed gedroogd, gekloofd hout dat minimaal een jaar heeft gelegen, verbrandt veel schoner.
Onderhoud maakt verschil
Een schoorsteen die niet regelmatig geveegd wordt, trekt minder goed, wat de kans op rook in de kamer vergroot. Ook een kachel met een versleten deurrubber of een kapotte afdichting kan rook doorlaten die eigenlijk binnen de kachel zou moeten blijven.
Praktische tips
Heb je jonge kinderen in huis, lees dan ook het advies van het Longfonds over gezonde lucht voor kinderen, waarin houtrook expliciet wordt genoemd. Verder helpen deze tips:
- Stook alleen met goed gedroogd hout, bij voorkeur minimaal een jaar onder droog, geventileerd afdak gelegen.
- Laat de schoorsteen jaarlijks vegen en controleren.
- Open de kacheldeur rustig en niet te vaak, en vul liever iets minder vaak bij in plaats van de deur steeds te openen.
- Ventileer de kamer na het bijvullen even extra, zeker als er rook is vrijgekomen.
- Kies bij vervanging voor een kachel die voldoet aan de huidige uitstootnormen.
Merk je dat de lucht in de kamer met de houtkachel vaker wat zwaarder aanvoelt, dan kan een luchtreiniger met HEPA-filter helpen om fijnstofdeeltjes die toch zijn vrijgekomen uit de lucht te halen. Ons advies is de Dynter AirPure Plus PA244, met een HEPA13-filter dat volgens specificatie 99,97 procent van fijnstof uit de lucht filtert. Meer informatie vind je op dynter.eu.